Kapellen

Kapellen is een plaats en gemeente in de Belgische provincie Antwerpen. De gemeente ligt in de Kempen, in het noorden van de provincie. Kapellen telt ruim 26.000 inwoners en bestaat uit verschillende wijken, o.a. Kapellen centrum, een deel van Putte, Kapellenbos, Hoogboom en Zilverenhoek. De gemeente heeft een residentieel karakter en wordt gekenmerkt door villaparken, exclusieve landhuizen en verschillende mooie kastelen. Kapellen is de hoofdplaats van het kieskanton en gerechtelijk kanton Kapellen.

Stukje historie

De leefgemeenschappen die thans deel zijn van de gemeente Kapellen dateren van de 13de eeuw. Hoogboom vinden we terug als Hobonia op documenten uit 1267. Hoghescote, het huidige centrum volgt tien jaar later samen met Ertbrand, ofwel het huidige Putte. De wijk Zilverenhoek, pas sinds 1983 bij Kapellen, verschijnt pas in 1844 voor het eerst op een kadasterplan.
Vanaf de oorsprong maakte Kapellen deel uit van de heerlijkheid Ekeren. Sinds de 13de eeuw wisselden delen van het grondgebied geregeld van eigenaar. Uiteindelijk kwam in 1714 de volledige heerlijkheid Ekeren onder het bewind van 1 familie, die van de heren van Salm-Salm. Tijdens de Franse bezetting werd Kapellen in 1795 in de municipaliteit van Stabroek ondergebracht om uiteindelijk in 1800 een zelfstandige gemeente te worden. Vanaf dat moment werden stilletjes aan meer en meer wijken van Ekeren, Hoevenen en Stabroek aan het grondgebied van Kapellen toegevoegd. De huidige gemeentegrenzen liggen sinds 1983 vast wanneer de Ekerse wijken Hoogboom en Zilverenhoek naar Kapellen worden overgeheveld.
In tegenstelling tot de wereldlijke macht heeft de geestelijke macht een minder complex traject afgelegd. De parochie van Hoghescote werd in 1277 overgedragen aan de Sint-Bernardusabdij van Hemiksem. Tot dan was de parochie afhangend van de Sint-Lambertuskerk te Ekeren.
De kerk van Kapellen is het oudste gebouw van de gemeente. Tot de 14de eeuw volstond een kapel om de inwoners voort te helpen. De kerk is door de tijden heen steeds verder opgebouwd en verbouwd. Het koor dateert bijvoorbeeld uit de 14de eeuw terwijl de kruisbeuk in de 16de eeuw gebouwd is. In de 19de eeuw werden de toren en het inwendige van de kerk neogotisch herbouwd.
De verdere geschiedenis van Kapellen is gekenmerkt door periodes van bloei en van armoede. Ten tijde van het beleg van Antwerpen door de Spanjaarden heeft Kapellen zwaar te lijden gehad. Alle belangrijke gebouwen en 90% van de huizen waren vernietigd. Tijdens het Twaalfjarig Bestand was er een korte heropleving van de gemeente tot in 1623 wanneer de pest zwaar huis hield. De echte heropbouw moest op zich laten wachten tot 1674 wanneer de kerk werd heropgebouwd.
Aan dit alles kwam een abrupt einde bij het begin van de Eerste Wereldoorlog. De opeisingen door het Duitse leger en de Spaanse griep zorgden voor sterfte onder de bevolking. Na de oorlog was er een korte herstelperiode tot 1930 wanneer de crisis neerdaalde over de gemeente. Pas na de Tweede Wereldoorlog kon de gemeente terug beginnen aan het herstel.

Van fiets-o-strade tot Sluitingsprijs

Kapellen kent een boeiende fietsgeschiedenis. Naast een aantal oud-wielervedetten, waaronder Jan Janssen en Adrie Van Der Poel, die reeds jaren in onze gemeente wonen, een paar wielertoeristenclubs en –wedstrijden, heeft Kapellen met de jaarlijkse Sluitingsprijs Putte-Kapellen een koers met internationale uitstraling op haar grondgebied. Deze wielerwedstrijd, die jaarlijks zo’n 30.000 toeschouwers trekt, is dit jaar aan haar 77ste editie toe. We hoeven je niet te vertellen dat deze wielerklassieker ondertussen een zeer rijke geschiedenis heeft opgebouwd, zowel op als naast het parcours… Ook de amateurs komen aan hun trekken in onze gemeente. Zowel de Dames als de heren rijden jaarlijks de dorpskoers “Kapellen kermis”… Daarnaast profileert Kapellen zich steeds meer als echte fietsgemeente. De gemeente wordt doorkruist door het provinciaal fietsknooppuntennetwerk. Verder doen ook de “Ganzenrijdersroute” en de “Kapittelroute” onze gemeente aan. Enkele fietsroutes die exclusief op Kapels grondgebied blijven, kan je onder begeleiding van een toeristisch medewerker verkennen. Kapellen werkt ook mee aan de aanleg van de provinciale fiets-o-strade langs de spoorlijn Antwerpen- Essen. Kortom, prof, amateur of gezin er is voor ieders wat wils. Het is dan ook niet verwonderlijk dat Kapellen de doorkomst van de Tour de France op 4 juli 2010 niet ongemerkt voorbij wil laten gaan. De Tour passeerde de laatste keer onze gemeente in 1973. Waarschijnlijk staat dit nog bij vele Kapellenaren in het geheugen gegrift. Om er ook dit jaar een onvergetelijke gebeurtenis van te maken, pakt het gemeentebestuur het groots aan met één opzet: zoveel mogelijk inwoners en bezoekers van dit evenement laten genieten. Bedoeling is dat het een echt volksfeest wordt waarbij ook lokale verenigingen en handelaars betrokken worden.